Zakres kompetencji ministra właściwego do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego, któremu podlega dział
Zakres kompetencji ministra właściwego do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego, któremu podlega dział kultury i ochrony dziedzictwa narodowego, obejmuje m.in. ˝sprawy rozwoju i opieki nad materialnym i niematerialnym dziedzictwem narodowym oraz sprawy działalności kulturalnej, w tym mecenatu państwowego nad tą działalnością, w szczególności w zakresie (...) wydawnictw, księgarstwa, bibliotek i czytelnictwa˝ (art. 14 ust. 1 pkt 5 ustawy o działach administracji rządowej z 4 września 1997 r.).
Biblioteki, jako jedne z zasadniczych jednostek kultury, są instytucjami umożliwiającymi dostęp do wiedzy i kultury, rozwijającymi różnorodne formy działalności. Oferują one zróżnicowaną pomoc ukierunkowaną m.in. na dzieci, młodzież czy też np. mniejszości etniczne. Poprzez szeroką formę działalności kulturalnej przyczyniają się do rozwoju kultury, zwłaszcza gdy stanowią centrum życia kulturalnego społeczności lokalnych.
Jednocześnie w związku z reformą administracyjną z roku 1998 część bibliotek straciła status instytucji państwowych i zarazem rangę wojewódzkich. Od 1 stycznia 1999 r. ich organizatorem stał się samorząd terytorialny. Formą pomocy państwa dla omawianych jednostek kultury są dotacje (art. 70 ustawy o zmianie niektórych ustaw związanych z funkcjonowaniem administracji publicznej z 21 stycznia 2000 r.), które często stanowią zasadniczą część ich budżetów. W wielu przypadkach bez pomocy państwa instytucje te nie mogłyby właściwie funkcjonować.
Przykładem biblioteki, która znalazła się w trudnej sytuacji finansowej, jest Biblioteka Publiczna w Suwałkach - b. mieście wojewódzkim. Biblioteka przeżywa kryzys finansowy. W listopadzie ubiegłego roku nastąpiła blokada środków finansowych z budżetu państwa. Obecnie znajduje się w bardzo trudnej sytuacji finansowej, bowiem nowy rok rozpoczęła z długiem 42 011 zł (dodatkowo zadłużenie za miesiąc styczeń wyniosło 37 385 zł).
Wobec powyższego prosimy o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
1. Jaka jest przewidziana wysokość środków finansowych w budżecie państwa na rok 2002 na finansowanie bibliotek publicznych w Polsce - w porównaniu do lat ubiegłych?
2. Jakie będą zasady podziału środków finansowych z budżetu państwa na rok 2002 w kwestii finansowania bibliotek publicznych w Polsce?
3. W jakiej wysokości i na jakie zadania będą przeznaczone środki z budżetu państwa na działalność bibliotek wojewódzkich w woj. podlaskim i świętokrzyskim?
4. Czy przewiduje się szczególny sposób pomocy państwa dla bibliotek, które w wyniku reformy administracyjnej utraciły rangę bibliotek wojewódzkich, ze szczególnym uwzględnieniem bibliotek publicznych w Suwałkach i Łomży?
5. Czy przewiduje się dotację w roku 2002 oraz w jakiej wysokości dla Biblioteki Publicznej w Suwałkach?
Z poważaniem
Posłowie Krzysztof Jurgiel
i Przemysław Gosiewski
Warszawa, dnia 1 marca 2002 r.