Szanowny Panie Ministrze! Studenci Wyższej Szkoły Morskiej (WSM) w Szczecinie zgodnie z art. 95
Szanowny Panie Ministrze! Studenci Wyższej Szkoły Morskiej (WSM) w Szczecinie zgodnie z art. 95 ustawy o powszechnym obowiązku obrony są zobowiązani do odbycia zajęć wojskowych w czasie trwania studiów. Zajęcia wojskowe są obowiązkowym przedmiotem nauki, objętym planem studiów. W postanowieniach ustawy oraz rozporządzeniu ministra obrony narodowej mowa jest o studentach słuchaczach systemu dziennego studiów Wyższej Szkoły Morskiej. W takim ujęciu kobiety studiujące na tej uczelni stanowią na równi z mężczyznami grono studentów tej uczelni. Wobec tego przepisy dotyczące trybu zaliczania zajęć na studiach, w tym zajęć ze szkolenia wojskowego, mogą odnosić się również do kobiet. W żadnym miejscu przepisy ustawy oraz rozporządzenia nie zakazują studentkom odbywania przeszkolenia wojskowego.
Z dotychczasowej praktyki wynika, że minister obrony narodowej wydawał studentkom WSM zezwolenia na uczestnictwo w zajęciach wojskowych. Dla kobiet możliwość realizacji obowiązku obrony kraju jest częścią konstytucyjnego prawa do samorealizacji w różnych dziedzinach życia społecznego. Wykonując pracę w zawodzie, który uzyskają w Wyższej Szkole Morskiej, zabezpieczają gospodarcze ogniwa systemu obronności państwa, a posiadanie przeszkolenia wojskowego istotnie wpływa na realizację zadań obronnych w nadzwyczajnych warunkach kryzysu i wojny. W NATO obowiązuje zasada, że dobrze przygotowane rezerwy osobowe państw członkowskich były i będą ważnym elementem państw sojuszu. Zapewniają one bowiem zarówno szybkie podnoszenie potencjału bojowego wojsk własnych, jak i sojuszniczych. Absolwentki WSM w Szczecinie zajmują wiele ważnych funkcji w gospodarce narodowej i administracji państwowej.
Zapisy konstytucyjne i ustawowe odnoszące się do obowiązku obrony nie rozgraniczają problematyki płci. Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (DzU nr 78, poz. 483) zawiera uregulowania prawne dotyczące równego traktowania płci.
Sformułowania zawarte w Konstytucji RP nie świadczą na niekorzyść studentek i nie zabraniają kobiecie z własnej woli szkolić się na kierunku wojskowym. Dlatego ustawa o powszechnym obowiązku obrony RP nie może kobietom zabronić udziału w ochotniczym szkoleniu wojskowym, gdyż to gwarantuje nam Konstytucja RP.
Sytuacja, na jaką natrafiło 5 studentek I roku WSM w roku akademickim 2001/2002, jest niezrozumiała i krzywdząca dla kobiet. Pragną one ochotniczo służyć wzmocnieniu stanu obronności i bezpieczeństwa państwa. Wystąpiły do pana ministra z wnioskiem na uzyskanie zgody na udział w szkoleniu wojskowym i otrzymały negatywne odpowiedzi urzędników MON. Ich wnioski odrzucono, motywując to brakiem uregulowań prawnych dotyczących możliwości udziału w ochotniczym szkoleniu wojskowym studentek WSM oraz ich przydatnością dla systemu obronnego RP.
Jest to sprzeczne ze standardami przyjętymi w państwach Unii Europejskiej i NATO, gdzie umożliwiono kobietom ochotnicze przeszkolenie wojskowe i służbę w siłach zbrojnych.
Dlatego proszę pana ministra o odpowiedź na następujące pytania:
1) Czy będzie pan kontynuował dotychczasową praktykę ministra obrony narodowej, którą zapoczątkował Bronisław Komorowski, i udzieli pan zgody studentkom WSM na udział w szkoleniu wojskowym?
2) Jakie działania podejmowane są w Ministerstwie Obrony Narodowej, aby w nowej ustawie o powszechnym obowiązku obrony umożliwić szkolenie wojskowe studentkom - ochotniczkom w trakcie studiów?
Obowiązkiem państwa jest przeszkolenie maksymalnej ilości obywateli do wykonywania zadań związanych z obronnością. Szkolenie w studium wojskowym jest najtańszą formą szkolenia wojskowego, w związku z tym każdy obywatel pragnący odbyć przeszkolenie wojskowe jest bezcenny dla ojczyzny.
Bardzo proszę pana ministra o zainteresowanie się problemem studentek WSM w Szczecinie. Ich postawa jest świadectwem tego, że kobiety chcą i potrafią służyć obronności kraju. Nie boją się podjąć tego wyzwania, a takie zaangażowanie jest przejawem ich odpowiedzialności w zakresie obrony Rzeczypospolitej Polskiej.
Z poważaniem
Posłowie Małgorzata Rohde
i Ireneusz Niewiarowski
Warszawa, dnia 24 kwietnia 2002 r.