Szanowny Panie Ministrze! Władze samorządowe Gdańska przygotowują sprzedaż 75% udziałów Gdańskiego Przedsiębiorstwa Energetyki Cieplnej
Szanowny Panie Ministrze! Władze samorządowe Gdańska przygotowują sprzedaż 75% udziałów Gdańskiego Przedsiębiorstwa Energetyki Cieplnej Sp. z o.o. niemieckiej firmie komunalnej Stadtwerke Leipzig GmbH z Lipska za kwotę ok. 183,7 mln zł. Uchwałą z kwietnia br. Rada Miasta Gdańska zatwierdziła wynik rokowań prowadzonych przez zarząd miasta w sprawie sprzedaży tego ważnego dla Gdańszczan przedsiębiorstwa zaopatrującego w ciepło ok. 2/3 z nich. Tymczasem wielu mieszkańców podpisało się pod wnioskiem o niewyprzedawanie spółki.
Zapewnienie ciepła mieszkańcom jest jednym z podstawowych zadań władz miejskich (art. 7 ust. 1 pkt 3 ustawy o samorządzie gminnym w związku z art. 92 ust. 2 i 3 ustawy o samorządzie powiatowym). Pozbycie się większości udziałów w GPEC oznacza utratę kontroli władz Gdańska nad dostarczaniem tej energii. Może to skutkować m.in. odcięciami niektórych odbiorców, np. szkół czy szpitali, których nie będzie stać na zapłatę za dostarczane ciepło. Samorząd miejski musi brać pod uwagę nie tylko wynik finansowy, ale też sytuację ludności. Tymczasem przesunięcie ośrodka decyzyjnego do Lipska spowoduje, że zarząd spółki będzie się troszczył wyłącznie o interes firmy. W przypadku tak ważnych dla ludności usług, jak dostawy energii cieplnej jest to sytuacja niedopuszczalna z punktu widzenia interesów mieszkańców Gdańska. Ponadto sprzedaż większości udziałów może w przyszłości skutkować tym, że ceny energii cieplnej w Gdańsku będą ustalane za granicą, niekoniecznie przy uwzględnieniu możliwości finansowych Gdańszczan. Dziś ceny energii cieplnej reguluje Urząd Regulacji Energetyki, ale w związku z tym, iż w Polsce mamy niestabilny stan prawny, zwłaszcza z powodu dostosowania naszego prawa do norm Unii Europejskiej, istnieje duże ryzyko, że sytuacja ta ulegnie zmianie. W Polsce przecież co roku przyjmuje się dziesiątki, a nawet setki ustaw.
Spółka GPEC przez wiele lat była zyskowna. Od 1999 r. nagle pojawił się ujemny wynik finansowy. Z pisma prezydenta miasta Gdańska Pawła Adamowicza, skierowanego do mnie 24 stycznia 2003 r., wynika, że GPEC był źle zarządzany i nadzorowany, a decyzja o sprzedaży ma charakter ekonomiczny. Pan prezydent jest odpowiedzialny za zarządzanie i nadzór, oznacza to więc przyznanie się do błędu. Receptą ma być wyprzedaż majątku komunalnego wypracowanego przez mieszkańców naszego miasta. Spółki tego typu, jako naturalni monopoliści na całym świecie, również w Polsce, przynoszą zyski. Rodzi to podejrzenie o celowym doprowadzeniu do sytuacji, w której GPEC przynosi straty, po to, aby móc go wyprzedać dla pokrycia deficytu budżetowego i rosnącego od kilku lat zadłużenia miasta.
Wyzbycie się tak poważnego majątku, połaci gruntu, infrastruktury podziemnej i nadziemnej, dla pokrycia niedoboru w budżecie miasta może się obrócić ze znaczną szkodą dla gospodarki narodowej.
Sądzę, że Gdańsk mógłby wziąć przykład z Grudziądza, którego samorząd poprzedniej kadencji również chciał sprzedać podobną firmę, a teraz pod rządami nowych władz już nie ma takiej konieczności, lub z Ostrowca Wielkopolskiego, w którym spółki komunalne połączyły się w holding funkcjonujący na rynku kapitałowym.
Na uwagę zasługuje fakt, iż nabywcą udziałów ma być nie podmiot prywatny, ale niemiecka spółka komunalna. Sprzedaż GPEC oznaczać więc będzie pozbycie się części samorządności polskiego Gdańska na rzecz niemieckiego Lipska w zakresie zaopatrywania mieszkańców Gdańska w energię cieplną, co może budzić wątpliwości prawne na tle wspomnianego art. 7 ust. 1 pkt 3 ustawy o samorządzie gminnym. Przepis ten powierza gminie jako zadanie własne zaopatrzenie mieszkańców w energię cieplną. Sprzedaż większościowego pakietu udziałów GPEC zagranicznej spółce komunalnej oznacza zaś znaczącą utratę wpływu samorządu gdańskiego na to zaopatrzenie.
Wobec powyższego oczekuję od pana ministra odpowiedzi na następujące pytania:
1. Czy podejmie pan działania zmierzające do ustalenia, dlaczego sytuacja finansowa GPEC uległa nagłemu pogorszeniu?
2. Czy prezydent Gdańska Paweł Adamowicz w drodze nadzoru nad samorządem terytorialnym podejmie działania na rzecz powstrzymania sprzedaży GPEC Sp. z o.o. niemieckiej spółce Stadtwerke Leipzig GmbH?
Poseł Gertruda Szumska
Warszawa, dnia 12 maja 2003 r.